OYUNLARDAN BIKTIK

10 Mart 2023 – Altıntepe

Karacaoğlan’ın bir şiiri vardır. Şerbetçi İbrahim Ağa, Evsat Usûlünde ve Mâhûr Makamında bestelemiştir. 1650 de aynı şiiri, Ali Ufkî bestelemiş ve Mecmuai saz ü söze ilk defa batı notasıyla kaydetmiş. Daha sonra Sadullah Ağa, Sadettin Kaynak, Haydar Telhüner bestelemiş. İlk plâklara okunmuş. Tesbit edebildiğimiz Karacaoğlan’ın şiiri, altı bestekâr tarafından bestelenmiştir… Yani Karacaoğlan, şarkılar tarafından 400 yıldır yaşıyor.

***

İki Türkçü, biri asker, biri içtimaiyatçı. Her şeyleri ile Türkçülüğü savunmuşlardır. Necip Âsım ve Ziya Gökalp… Bu iki zat, Halk Müziği’ni armonize edip Çağdaş Türk Müziği yaratmayı “Fanatizm düzeyinde” tavsiye etmişler ve kitaplarında, makalelerinde kayda geçirmişlerdir. Bir kıymetli safdilimiz de bu iki önemli şahsiyete aldanarak, bin bir mahrumiyet katlanarak kurduğumuz konservatuarlarda “BATI MÜZİĞİ YAPAN TÜRKLERİ” yetiştirmişlerdi. 100 sene çar-çur edilmiştir.

Bu iki zat, Halk Müziği’nin makamlarımızla vücuda geldiğini anlamıyorlar mıydı? ”Köprüler yaptırdım gelip geçmeğe” türküsü Hüzzamdır. “İndim Havuz Başına” Rumeli türküsü de Hüzzam Makamındadır. “Şu yaltadan taş yükledim gemim dolmadı” Kırım Türküsü Hicaz Makamındadır. “Bülbül taşta ne gezer ay balam” Azerbaycan türküsü Segâh Makamındadır. “Urfa Divanı” ve “Yemen Türküsü” Hüseynî, Göz bebeğimiz” Harmandalı Zeybeği Hicaz makamındadır.

***
Günümüzde Halk Müziği arşivindeki bütün notalar yanlıştır. Çünkü makam ve Usûl adları yoktur. “NESEBİ GAYRİ SAHİHTİRLER”.

***
Edirneli Derviş Mustafa DEDE’nin “Bayati Mevlevî Ayini” Türk Mûsikîsinin (1) numaralı eseridir. (2) numaralı eserimiz, Merâgalı Abdülkadir’in Devri Revan Rast “Kârı Muhteşem”idir. (3) numaralı eser, Hâfız Şeyda’nın Hüzzam bestesidir. “Aldım hayali perçemin ey mâh dideme” (4) Numaralı eser, Veliaht Seyfettin Efendinin Hüzzam Peşrevidir. (5) Numaralı eser, Udî Nevres Bey’in Hüzzam Saz Semaisidir

Bu liste ilk BEŞ ESERİMİZDİR. Daha fazla listeyi genişletmek mümkündür. Tanbûrî Cemil Bey Cihan bestekârıdır. Dede Efendi ve Mustafa Itrî Efendi Kâinat bestakârlarıdır. Bu dehâları, işitmemezlikten gelip, bize can düşmanı olan, kanlı katillerin torunlarının müziğini devlet zoruyla tavsiye eden, ikinci dilimizin bu amansız muârızlarını lânetleyecek kimselerin bir gün yetişeceğini hesap etmekten âciz olduklarının ne yazık ki yüz sene sonra fark edip tavır almak zorunda kalmış oluyoruz. Mûsikîmiz, mimarîmiz, hat sanatımız, minyatür sanatımız gibi muhteşemdir. Nevâ Kâr Süleymaniye’nin ses rengine bürünmüşüdür. Gazi Giray’ın Mâhûr peşrevi, Kırım Atlı Ordusunun toynak sesleridir. Klâsik Mûsikîmiz Selçuklu Ve Osmanlı Cihan Devletlerinin geliştirdiği Mûsikîdir. Yat Borusu dinletilerek gelişen bir bünyedeki kulak, bunu idrak edemez. Annemden duyduğum, beş yaşımda ezberlediğim, “Keklik gibi kanadımı süzmedim” Türküsü (eskilerin tarifiyle) Muhayyer başlar, Tahir seyreder, Hüseynî karar eder. Meşhur Ankara türküsü, Misket Havası (Seğmen oyunudur ) Eviç makamındadır. İster notanın üstüne yazmayın, ister neşriyatlarda anons etmeyin. Ne yapmazsanız yapmayın Türkü EVİÇTİR.

***

Son zamanlarda Youtube’da, bir uygulama başlatıldı. Bestekârı ve güfte sahibi belli olan şarkılar türkücülerin tâcizine uğradı. Kemalettin Kamu’nun “gurbet” şiirine, Yıldırım Gürses Efendinin uydurduğu Uşşak pazar mantosunu; bir türkücümüz okumuş. Daha doğrusu canına okumuş. Padişah İkinci Mahmud’un Muhayyer Divanı’nın Bir türkücümüz yine canına Okumuş. Arşivlerde 40 yıldır dinlediğimiz Sadettin Kaynak’ın “FIRAT KENARININ İNCE DUMANI” Hüseynî şarkısı Türkücülerin tâcizine uğramış. Bazı bağlamacıların Asturyas veya Bach’ın Toccata ve Füg’ünü tıngırdatmaları gibi komiklikler yapmaktır. .

Fırat Kızıltuğ